(KTSG Online) – Việc giá dầu thô duy trì ở mức cao đang đặt các nhà điều hành chính sách toàn cầu vào thế khó khi rủi ro lạm phát lấn át đà tăng trưởng. Việt Nam vẫn đang có những động lực nội tại riêng nhưng các nhà đầu tư vẫn đang đi tìm điểm tựa trước áp lực bán tháo diện rộng.

Lo ngại lớn nhất kể từ sau Covid-19

QUẢNG CÁO

Các nhà đầu tư chờ đón tuần giao dịch cuối cùng của tháng 3 trong tâm lý lo âu, giữa bối cảnh thị trường kéo dài 3 tuần giảm điểm liên tiếp mạnh mẽ.

Thậm chí, có nhà đầu tư còn đặt nghi ngờ về khả năng diễn biến thị trường của năm 2026 sẽ giống với năm 2022, với bối cảnh giá dầu cũng tăng vì xung đột giữa Nga với Ukraine. Chỉ số VN-Index giai đoạn đó giảm mạnh từ vùng 1.535 điểm xuống còn quanh mức 875 điểm, tương ứng giảm khoảng gần 42%.

Không phải chỉ có các nhà đầu tư Việt Nam, nỗi lo này cũng xuất hiện trên thị trường toàn cầu, trong bối cảnh kịch bản đáng lo ngại đang dần hình thành khi giá cả tăng trên diện rộng, trong khi tăng trưởng có dấu hiệu chững lại.

Có những điểm tương đồng được đặt ra trong giai đoạn hiện nay, bao gồm giá dầu tăng vọt đáng kể dẫn đến lo ngại về lạm phát toàn cầu lại tăng cao, ảnh hưởng đến bức tranh điều hành chính sách tiền tệ trên quy mô toàn cầu.

Theo Fitch Ratings, nếu giá dầu duy trì ở mức 100 đô la/thùng, GDP toàn cầu có thể giảm khoảng 0,4% sau một năm đồng thời lạm phát tại Mỹ và châu Âu tăng thêm từ 1,2-1,5 điểm phần trăm.

Trong khi đó, theo khảo sát của Bank of America, các nhà đầu tư đang tăng mạnh tỷ trọng tiền mặt với tốc độ nhanh nhất kể từ thời kỳ Covid-19, lo ngại về cuộc chiến tại Iran và thị trường tín dụng tư nhân.

Cụ thể, tỷ lệ tiền mặt trung bình trong danh mục đã tăng lên 4,3% tổng tài sản quản lý trong tháng 3, từ mức 3,4% của tháng 2, đánh dấu tháng tăng mạnh nhất kể từ tháng 3-2020.

Một khảo sát khác cho thấy số các nhà quản lý quỹ kỳ vọng kinh tế toàn cầu cải thiện trong 12 tháng tới đã giảm mạnh từ gần 40% xuống chỉ còn 7%, trong khi tỷ lệ dự báo lạm phát toàn cầu tăng vọt từ mức ròng 9% lên 45%.

Những diễn biến này làm dấy lên lo ngại về một cú sốc lạm phát mới, tương tự giai đoạn hậu Covid-19 và thời điểm bùng phát xung đột Nga-Ukraine năm 2022.

Ngân hàng trung ương Nhật Bản lần thứ hai liên tiếp thông báo giữ nguyên lãi suất ở mức 0,75% trong bối cảnh xung đột Trung Đông và áp lực đồng yen suy yếu.

Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đã quyết định giữ nguyên lãi suất, thậm chí dự báo chỉ còn một lần giảm lãi suất trong năm nay.

Mới đây, các định chế tài chính lớn điều chỉnh dự báo, cho rằng Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) có thể tăng lãi suất trong năm 2026 thay vì giữ nguyên như nhận định trước đó.

Tuy nhiên, bức tranh nội địa có nhiều điểm khác biệt so với giai đoạn trước. Năm 2022, thị trường tài chính Việt Nam chịu sự ảnh hưởng mạnh bởi nhiều câu chuyện của trái phiếu doanh nghiệp, ảnh hưởng thanh khoản của sự kiện ngân hàng SCB cho đến đưa nhiều vụ việc sai phạm ra ánh sáng.

Về mặt vĩ mô, năm 2022 kinh tế toàn cầu cũng như nội địa đang nỗ lực phục hồi sau đại dịch Covid-19. Trong năm 2026, Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng GDP lên đến hai chữ số, đi cùng dư địa tài khóa và nhiều dự án đầu tư công quy mô lớn.

Dù có sự khác biệt tương đối về nền tảng hạ tầng tài chính với giai đoạn trước đây, kịch bản tăng trưởng vẫn phụ thuộc lớn vào diễn biến của giá dầu. Nếu như năm 2022 giá dầu thô có thời điểm tăng lên gần 140 đô la/thùng rồi giảm nhanh sau đó thì hiện nay việc duy trì mốc 100 đô la trong thời gian ngắn đang được giới quan sát đặt cược kịch bản lạc quan.

Thị trường chênh vênh

Chứng khoán tiếp tục tuần qua tiếp tục chịu áp lực bán tháo mạnh mẽ với nhiều mã cổ phiếu, nhưng một điểm đáng chú ý là các cổ phiếu vốn hóa lớn tiếp tục bị bán mạnh đồng loạt, bất kể nhóm ngành nghề.

Ngay cả với nhóm năng lượng, dầu khí vốn đang được hỗ trợ bởi mức giá cao, diễn biến giao dịch cũng rất “chênh vênh” khi có lúc giảm sàn nhưng lại tăng trần sau đó và ngược lại. Điều này cho thấy tâm lý giao dịch đang rất khó đoán định.

Trong thư gửi nhà đầu tư của ông Petri Deryng, Quản lý danh mục đầu tư của PYN Elite Fund (Phần Lan) hôm 20-3, cho biết kể từ khi giao tranh tại khu vực Trung Đông bùng nổ, quỹ ngoại này đã giao dịch khoảng 200 triệu euro, với mục tiêu thu lợi nhuận từ các khoản đầu tư vẫn ổn định và chuyển hướng sang các cổ phiếu bị ảnh hưởng nặng nề hơn, hoặc các công ty có triển vọng đặc biệt hấp dẫn trong những tháng tới.

“Tâm lý căng thẳng đã gây ra những đợt giảm giá đáng kể trên thị trường chứng khoán và làm giảm giá trị tài sản ròng của chúng tôi. Mặc dù những sự kiện này không mong muốn, nhưng chúng cũng tạo ra cơ hội để phân bổ lại danh mục đầu tư”, PYN Elite Fund đánh giá.

Trong tuần qua, chỉ số VN-Index giảm 2,86%, về mức 1.647,81 điểm còn chỉ số VN30-index giảm đến 3%, về mức 1.797,99 điểm.

Vùng 1.700 điểm là khu vực mà bên bán và bên mua ở trong thế “giằng co” trong thị trường chung. Chỉ số trong tuần có biên độ dao động lớn trong vùng 1.630-1.740 điểm. Đặc biệt, trong hai phiên cuối tuần, áp lực bán tăng mạnh ở nhóm cổ phiếu ngân hàng và chứng khoán, sau đó lan tỏa ra nhiều ngành khác khiến chỉ số có thời điểm lùi về vùng hỗ trợ 1.630 điểm.

Về mặt kỹ thuật, các nhà phân tích cho rằng, diễn biến chỉ số VN-Index sẽ rõ ràng hơn trong tuần giao dịch này. “Chỉ số sẽ kiểm tra lại vùng đáy cũ của tháng 12 năm ngoái, tương đương vùng 1.630-1.690 điểm. Đây là vùng hỗ trợ quan trọng quyết định xu hướng trong thời gian tới”, nhóm phân tích Công ty chứng khoán VCBS đánh giá.

Tương tự, nhóm phân tích Công ty chứng khoán Yuanta Việt Nam đánh giá thị trường có thể hồi phục nhẹ trong bối cảnh chỉ số VN-Index có thể biến động quanh đường hỗ trợ mạnh (MA200) trong những phiên tới. “Mặc dù xu hướng ngắn hạn nhìn chung đang ở trong đà giảm, nhưng nếu thị trường giữ được sắc xanh trong các phiên đầu tuần thì rủi ro ngắn hạn có thể giảm dần”, nhóm này bình luận.

Nhóm phân tích Công ty chứng khoán TVS cho rằng chỉ số VN-Index đã chạm vùng hỗ trợ mạnh tại MA200 ngày và có thể giao dịch quanh hỗ trợ này trước khi xác định xu hướng tiếp theo.

Mặc dù vĩ mô thế giới đang tác động tiêu cực đến thị trường chứng khoán, nhưng vẫn có một số động lực chính hỗ trợ. Cụ thể, các yếu tố hỗ trợ bao gồm tâm lý nhà đầu tư cải thiện nhờ việc nâng hạng đúng lộ trình, kỳ cơ cấu của các quỹ ETF đã kết thúc sẽ giúp hạn chế sự biến động mạnh của chỉ số, theo TVS.