Thị trường chứng khoán Việt Nam tiếp tục điều chỉnh trong phiên 16/3 trên nền thanh khoản thấp. Cả bên mua lẫn bên bán đều tỏ ra thận trọng khi số lượng cổ phiếu tăng và giảm gần như cân bằng. Kết phiên, VN-Index giảm nhẹ 3 điểm xuống 1.693 điểm, trong khi giá trị khớp lệnh trên HoSE đạt khoảng 20.300 tỷ đồng.

Diễn biến này diễn ra đúng một tuần sau cú giảm sốc lịch sử ngày 9/3, khi VN-Index mất tới 114 điểm do lo ngại bùng phát từ căng thẳng Mỹ – Iran. Dù thị trường đã có 2-3 phiên hồi phục sau đó, lực cầu nhìn chung vẫn khá yếu, đi kèm thanh khoản thấp, cho thấy nhịp hồi này chưa nhận được sự xác nhận từ dòng tiền lớn.

Theo ông Bùi Văn Huy, Phó Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc Khối Nghiên cứu Đầu tư CTCP FIDT , diễn biến hiện tại cho thấy thị trường đang hình thành một cấu trúc tương đối rủi ro.

QUẢNG CÁO

Chuyên gia cho rằng thị trường đang ở trạng thái “hồi phục kỹ thuật không có nền”, tức cầu chưa đủ mạnh để hấp thụ nguồn cung, trong khi tâm lý nhà đầu tư còn chưa lạc quan trở lại.

Về mặt định giá, vùng 1.670 điểm hiện tại tương ứng với P/E dự phóng 2026 khoảng 13–14 lần, có thể coi là hấp dẫn trong dài hạn. Song, ông Huy cho biết định giá rẻ không phải lý do đủ để thị trường ngay lập tức tạo đáy khi yếu tố bên ngoài vẫn còn biến động . Một số yếu tố khác cần lưu ý như lãi suất thị trường đang tăng mạnh, và như vậy, định giá thị trường có thể thấp đi rõ ràng.

Nhìn lại các giai đoạn bull trap điển hình như tháng 4/2022 sau cú sốc trái phiếu hay tháng 4/2025 khi Mỹ áp thuế đối ứng, vị chuyên gia chỉ ra một kịch bản khá quen thuộc: thị trường giảm sốc, sau đó hồi phục 3–5% chỉ trong 2–3 phiên, kích thích nhà đầu tư bắt đáy sớm, trước khi tiếp tục giảm sâu hơn và chỉ thực sự tạo đáy ở giai đoạn sau.

Theo ông Huy, ở thời điểm hiện tại, thị trường đang xuất hiện 3 điểm tương đồng đáng lưu ý.

Thứ nhất, nhịp hồi phục hiện nay chưa được xác nhận bởi thanh khoản đủ mạnh.

Thứ hai, nguyên nhân dẫn đến cú giảm vẫn chưa được xử lý triệt để, khi xung đột Trung Đông tiếp tục leo thang và giá dầu vẫn dao động trên ngưỡng 80 USD/thùng, kéo theo những rủi ro có thể còn kéo dài.

Thứ ba, áp lực giải chấp margin vẫn là yếu tố đáng lo ngại trong bối cảnh thị trường giảm mạnh. Với dư nợ margin toàn thị trường đang ở khoảng 400.000 tỷ đồng, nếu làn sóng giải chấp bị kích hoạt, áp lực bán ra có thể khiến thị trường giảm sâu hơn.

Dấu hiệu nhận biết thị trường thực sự tạo đáy

Chuyên gia FIDT cho rằng để xác nhận thị trường đã thực sự tạo đáy, nhà đầu tư cần theo dõi đồng thời nhiều tín hiệu.

Trước hết, thanh khoản cần tăng mạnh trở lại trong các phiên tăng điểm, tốt nhất vượt 30.000 tỷ đồng, qua đó cho thấy dòng tiền thực sự quay lại thị trường. Bên cạnh đó, rủi ro địa chính trị tại Trung Đông cần hạ nhiệt, trong đó tín hiệu rõ ràng nhất là giá dầu giảm trở lại xuống dưới ngưỡng 80 USD/thùng. Một yếu tố quan trọng khác là tỷ giá USD/VND phải ổn định hơn, bởi hiện sức ép tỷ giá vẫn là biến số cần được giải tỏa.

Ngoài ra, áp lực giải chấp margin cũng cần chấm dứt để loại bỏ nguy cơ bán giải chấp trên diện rộng. Cùng với đó, độ rộng thị trường phải được cải thiện rõ nét, thể hiện qua việc số mã tăng áp đảo số mã giảm trong nhiều phiên liên tiếp, thay vì chỉ là nhịp hồi phục cục bộ ở một số cổ phiếu.

Trong kịch bản tiêu cực hơn, nếu xung đột Mỹ – Iran tiếp tục leo thang và giá dầu duy trì trên 80 USD/thùng, VN-Index có thể lùi về kiểm định vùng 1.600-1.630 điểm, nơi đường MA200 đang đóng vai trò hỗ trợ dài hạn. Dù vậy, triển vọng thị trường hiện vẫn phụ thuộc rất lớn vào diễn biến địa chính trị tại Trung Đông.

Ông Huy nhận định rằng việc giải ngân ở vùng giá hiện tại có thể thực hiện bởi mặt bằng định giá của thị trường với P/E quanh 13–14 lần đã trở nên hấp dẫn hơn cho tầm nhìn dài hạn.

Tuy nhiên, chuyên gia đánh giá việc duy trì tỷ lệ tiền mặt ở mức an toàn không nên bị nhìn nhận như biểu hiện của sự sợ hãi, mà là cách để nhà đầu tư giữ lại đủ nguồn lực, sẵn sàng hành động khi thị trường thực sự tạo đáy và các tín hiệu xác nhận trở nên rõ ràng hơn.

” Thị trường đang trong giai đoạn không phải thời điểm để dũng cảm, mà là thời điểm để thông minh. Người nắm tiền mặt nhiều nhất hiện tại sẽ có nhiều lợi thế nhất khi đáy thực sự lộ diện. Câu chuyện nền tảng của Việt Nam vẫn rất tốt – chu kỳ đầu tăng trưởng, cải cách mạnh mẽ, FTSE nâng hạng – nhưng trong ngắn hạn, địa chính trị là vấn đề ảnh hưởng toàn cầu và chúng ta phải tôn trọng điều đó” , ông Bùi Văn Huy nhấn mạnh.