Doanh nghiệp phải nâng năng lực tạo giá trị

Tại Diễn đàn Doanh nghiệp Phát triển bền vững Việt Nam (VCSF) 2026 diễn ra ngày 5/10 với chủ đề “Tăng trưởng bứt phá – Phát triển bền vững: Hai mục tiêu, một hành trình” do Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cùng Hội đồng Doanh nghiệp vì sự phát triển bền vững Việt Nam (VBCSD) tổ chức, ông Hồ Sỹ Hùng, Chủ tịch Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), nhấn mạnh: Tăng trưởng bứt phá và phát triển bền vững không phải là hai con đường, đó là một hành trình chung. Một hành trình mà ở đó Nhà nước kiến tạo, địa phương đồng hành, doanh nghiệp tiên phong, khoa học – công nghệ tạo động lực và toàn xã hội cùng tham gia.

Theo Chủ tịch VCCI, chuyển đổi xanh cần được coi là động lực cạnh tranh, gắn với liên kết chuỗi giá trị và sự phối hợp giữa Nhà nước với doanh nghiệp. VCCI cam kết đồng hành cùng Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương và cộng đồng doanh nghiệp thông qua đối thoại chính sách, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chia sẻ các mô hình kinh doanh bền vững và kết nối doanh nghiệp với các đối tác trong nước, quốc tế.

QUẢNG CÁO

Doanh nghiệp cần chủ động nâng cao năng lực cạnh tranh bằng công nghệ, chất lượng và sự khác biệt. Quản trị hiện đại cần lấy dữ liệu làm cơ sở ra quyết định, lấy kết quả làm thước đo, đồng thời xây dựng hệ thống quản trị minh bạch, chuyên nghiệp và có khả năng kiểm soát rủi ro.

Ông Hồ Sỹ Hùng cũng nhấn mạnh yêu cầu đổi mới thể chế để doanh nghiệp không chỉ ra đời mà còn lớn lên, mạnh lên và vươn ra thế giới. Doanh nghiệp cần một hệ sinh thái kết nối vốn, công nghệ, nhân lực, dữ liệu, sở hữu trí tuệ và khách hàng. Liên kết giữa doanh nghiệp với viện nghiên cứu, trường đại học và đối tác quốc tế cần đem lại kết quả cụ thể về sản phẩm, đơn hàng, năng suất và năng lực làm chủ công nghệ.

Đổi mới sáng tạo, theo ông Hùng, đồng thời phải gắn với trách nhiệm xã hội và môi trường. Trách nhiệm xã hội thể hiện ở cạnh tranh lành mạnh, thực hiện nghĩa vụ với Nhà nước, tôn trọng khách hàng, bảo đảm quyền lợi, thu nhập và an toàn cho người lao động.

Trách nhiệm môi trường cần được thể hiện ngay từ quyết định đầu tư, lựa chọn nguyên liệu, năng lượng và thiết kế sản phẩm. Tiết kiệm tài nguyên, giảm phát thải và sản xuất tuần hoàn cần đi vào từng quy trình. Các yêu cầu về ESG phải được thực hiện trong quyết định đầu tư, quản trị chiến lược kinh doanh và quản trị rủi ro, không chỉ dừng ở báo cáo.

Ông Nguyễn Quang Vinh, Phó Chủ tịch VCCI, Chủ tịch VBCSD cho rằng, khoảng cách cần thu hẹp nằm giữa cam kết, chiến lược, dự án và kết quả. Doanh nghiệp muốn tiếp cận nguồn lực chuyển đổi cần mục tiêu đo lường được, dữ liệu tin cậy, dự án cụ thể và khả năng chứng minh hiệu quả.

“Doanh nghiệp cần chuyển từ tư duy “có cam kết” sang tư duy “có năng lực thực thi”, ông Nguyễn Quang Vinh nhấn mạnh.

Ông Vinh đề nghị cần tiếp tục xây dựng thể chế rõ ràng, ổn định, có khả năng dự báo; phát triển hạ tầng năng lượng, số và dữ liệu; tạo điều kiện thử nghiệm, nhân rộng sáng kiến.

Trong chuỗi cung ứng, doanh nghiệp đầu chuỗi được đề xuất chia sẻ tiêu chuẩn, dữ liệu, kinh nghiệm và cơ hội tiếp cận nguồn lực cho nhà cung cấp để cùng chuyển đổi.

VCCI-VBCSD cũng hướng hoạt động hỗ trợ vào việc giúp doanh nghiệp xác định hiện trạng và vấn đề cần cải thiện thông qua Bộ chỉ số doanh nghiệp bền vững (CSI), chương trình hỗ trợ thực hành môi trường, xã hội và quản trị (ESG), kết nối doanh nghiệp và đối thoại chính sách. Các kiến nghị từ diễn đàn sẽ được tổng hợp, báo cáo lên Chính phủ và Hội đồng Quốc gia về Phát triển bền vững.

Chuyển đổi xanh từ những thay đổi trong sản xuất

Tại diễn đàn, câu chuyện phát triển bền vững được đặt trong mối liên hệ với hiệu quả sản xuất, năng suất và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.

Từ kinh nghiệm Vinamilk, ông Lê Hoàng Minh, Giám đốc điều hành Sản xuất, nhấn mạnh: Doanh nghiệp không nhất thiết phải bắt đầu bằng những dự án lớn. Kiểm kê phát thải, tối ưu năng lượng, công nghệ và tư duy vận hành có thể là những điểm khởi đầu. Điều quan trọng là xây dựng các mô hình giảm phát thải có thể đo lường, kiểm chứng và nhân rộng.

Còn tại SABECO, ông Lee Chio Lim Larry, Phó Tổng Giám đốc phụ trách Tài sản chiến lược và Phát triển bền vững cho biết: Nâng hiệu quả sử dụng năng lượng, giảm thất thoát nguyên vật liệu, quản lý nước có trách nhiệm và tối ưu sản xuất giúp cải thiện năng lực vận hành, thích ứng và cạnh tranh.

Doanh nghiệp cũng lồng ghép các nguyên tắc về môi trường, xã hội và quản trị vào quyết định đầu tư, hoạt động hằng ngày. Theo ông Larry, thành công lâu dài còn cần sự phát triển của người lao động, nhà cung cấp và đối tác.

Trong khi đó, ông Binu Jacob, Tổng Giám đốc Nestlé Việt Nam, Đồng Chủ tịch VBCSD nhấn mạnh: Phát triển bền vững phải gắn với lợi ích kinh tế thiết thực của từng mắt xích trong chuỗi giá trị, từ nông dân, nhà máy đến các doanh nghiệp cung ứng bao bì, nguyên liệu và logistics.

Theo ông Binu Jacob, chuyển đổi xanh không chỉ là trách nhiệm mà còn là cơ hội để doanh nghiệp đổi mới, nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo nền tảng cho tăng trưởng dài hạn.

Cùng quan điểm, ông James Crampton, Giám đốc Ngoại vụ cấp cao HEINEKEN Việt Nam, Phó Chủ tịch VBCSD, cho rằng phát triển bền vững không chỉ xoay quanh việc tạo dựng một doanh nghiệp vững mạnh mà còn góp phần kiến tạo một hệ sinh thái vững mạnh hơn.

Khi sự phát triển của doanh nghiệp góp phần nâng cao năng lực địa phương, hỗ trợ đối tác cùng phát triển và mở ra thêm cơ hội vượt ra ngoài phạm vi doanh nghiệp, những giá trị đó trở thành nền tảng cho tăng trưởng dài hạn và chất lượng cao hơn.

Ông Bùi Minh Giáp, Chuyên gia kinh tế trưởng ADB tại Việt Nam lại đưa ra các khuyến nghị liên quan đến xây dựng nền kinh tế quốc gia tự cường, bền vững, trong đó có nâng cao năng suất, tăng cường đổi mới sáng tạo, đưa doanh nghiệp trong nước trở thành chủ thể trung tâm, cải thiện thể chế và phát triển nguồn nhân lực.

Anh Minh